Categorieën
Interviews

Hond/held: Arlan

Wanneer ik met Sylvana praat merk je direct dat ze verliefd is. Op Arlan. Ze praat vol liefde en enthousiasme over de hond die haar leven al een paar jaar een stuk leuker maakt.

Over Arlan

Fotocredits: Sylvana Betist

Arlan is een blindengeleidehond.

“Hij leidt zijn blinde of slechtziende baas soepel om hindernissen heen. Ook brengt hij zijn baas op commando energiek en kwispelend naar de bushalte, stationstrap of informatiebalie. Bijzonder is dat de blindengeleidehond een commando kan weigeren als er gevaar dreigt. Zo voorkomt hij dat zijn blinde baas per ongeluk van een hoge kade de diepte in stapt.”
Bron: geleidehond.nl

Sylvana heeft al vaker over haar bijzondere band met Arlan verteld en ik raad je dan ook zeker aan om dit artikel van KNGF Geleidehonden even te lezen. Dan weet je meteen waarom ze een blindengeleidehond nodig heeft 😉 en kun je lezen wat Arlan voor haar betekent.

Ik besluit in dit interview dan ook de vragen te stellen die in dat artikel nog niet beantwoord zijn, want er is nog zoveel te leren en te vertellen.

Huishond of hulphond?

Zoals je in het interview over Bolan kon lezen, heeft een hond die helpt met dagelijkse handelingen de hele dag doorlopend kleine werkjes te doen. Voor Arlan is dat net even anders.

“Zodra Arlan zijn tuig aan heeft is hij aan het werk en schiet hij in een compleet andere modus. Hij is dan alleen maar gefocust op mij. Gaat het tuig af, dan is hij niet meer aan het werk. Dus als ik bijvoorbeeld in de klas zit, dan mag zijn tuig af en kan hij op zijn gemak rondsnuffelen en iedereen begroeten. Op een gewone dag betekent dat Arlan vooral aan het werk is als ik buitenshuis ben. Thuis is hij eigenlijk net als alle andere huishonden.”

Sylvana vertelt me dat ze niet echt veel ervaring had met honden. Ik ben benieuwd hoe het dan voor haar was toen ze Arlan kreeg. Want ze kreeg dus niet alleen een hulpje, maar ook ineens een nieuwe huisgenoot.

“Ik moest daar wel even aan wennen. Gelukkig krijg je bij het hele proces veel gesprekken en training. Over de verzorging, of je honden eigenlijk wel leuk vindt en of je de hond genoeg werkaanbod kunt bieden. Het is de bedoeling dat een blindengeleidehond minimaal anderhalf tot twee uur per dag kan werken.”

“Ik heb ook een online cursus van KNGF Geleidehonden gedaan. Daarin leerde ik meer over honden in het algemeen, maar bijvoorbeeld ook over het herkennen en begrijpen van hondengedrag en de communicatie van honden. Er is ook veel aandacht voor het verzorgen van de hond en je krijgt in die cursus ook meer informatie over het werken met commando’s.”

Fotocredits: Sylvana Betist

Skills

Natuurlijk ben ik ook benieuwd waar Arlan haar nu allemaal mee helpt.

“Alle honden van KNGF kennen in principe dezelfde basiscommando’s (zit, af, blijf etc.) en een aantal commando’s die verschillen per type hond. Voor een blindengeleidehond is het bijvoorbeeld belangrijk om het commando ‘zoek stoep’ te kennen, maar iemand met een assistentiehond kan de stoep zelf zien, deze hond hoeft dit dus niet te kunnen zoeken aan de hand van een commando. Die kent weer commando’s om bijvoorbeeld een la open te maken of een knopje in te drukken.”

“Ik hoefde Arlan ook niets meer bij te leren. Ik had daar geluk mee. Hij heeft wel uit zichzelf dingen opgepikt omdat ik zoveel tegen hem praat. Hij heeft bijvoorbeeld zelf geleerd hoe hij me naar een auto moet brengen, als mijn moeder me ergens ophaalt. Hij snapt ook goed wat een prullenbak is.”

Arlan kan zelf een zebrapad vinden. Fotocredits: Sylvana Betist

“Hij kon alles al toen ik hem kreeg, op de onbewuste bijgeleerde commando’s na.’ Alle blindengeleidehonden van KNGF worden ‘kant en klaar’ afgeleverd. Hij kan voor mij een zebrapad vinden, een OV-chippoortje of een lift. Maar het allerleukste om te doen is de supermarkt. Hij kan zelf de toonbank vinden, of de zelfscanners. Hij loopt dan net een beetje harder en kwispelt de hele tijd vol trots. Eerst dacht ik dat hij het zo leuk vond vanwege al het eten in de supermarkt, maar een trainer merkte op dat hij het vooral leuk vindt omdat hij dan veel werk heeft. Hij kan zelf een veilige route zoeken tussen alle winkelwagens door en me goed helpen. En daar wordt hij gewoon heel blij van.”

Fotocredits: Sylvana Betist

Wat ik niet wist voor dit interview is dat blindengeleidehonden soms kunnen weigeren een commando op te volgen. “Arlan kan zelf inschatten of iets wel of niet veilig voor mij is. Als de weg opengebroken is gaat hij zelf op zoek naar een alternatieve route. Als Arlan iets niet veilig vindt blokkeert hij me echt. Dus als ik op het station te dicht bij de perronrand kom, dan gaat hij echt voor me staan en leidt me weg. Zelfs als ik aandring dat hij door moet gaan, blokkeert hij.”

Hoe Arlan en Sylvana een setje werden

Het is overduidelijk dat Sylvana gelukkig is met Arlan. “In het begin was dit traject natuurlijk heel spannend. Maar inmiddels was ik door mijn oogafwijking zo voorzichtig geworden, dat ik nog maar weinig zelf de straat op ging. Uiteindelijk ben ik zelf bij KNGF uitgekomen om te kijken wat er voor mij mogelijk was. En het is geen snel traject. Er wordt namelijk heel zorgvuldig gekeken of je in aanmerking komt en een geleidehond wat voor je is. Er moet voldoende werkaanbod zijn voor de hond en er mag niet te veel eventuele restvisus zijn.” (Restvisus is de hoeveelheid zicht die nog over is.)

“Je krijgt een huisbezoek en er wordt uitgebreid besproken wat voor hond bij je past. Ik wilde graag een rustige hond die ik ook mee naar school kon nemen. Maar ook weer niet te rustig, want ik wil ook samen dingen ondernemen. Bij zo’n bezoek kijken ze niet alleen naar je wensen, maar ook naar je looptempo, je woonsituatie en of je andere huisdieren hebt. Ook wordt er besproken dat er niet alleen voordelen aan een geleidehond zitten, want een stok hang je aan de kapstok als je thuiskomt, maar een hond heeft veel meer nodig. Na mijn huisbezoek kwam ik op de wachtlijst.”

“Ja, en dan is het een feestje als je dan uiteindelijk gebeld wordt!” Sylvana heeft vijftien maanden gewacht tot de match met Arlan. Ze vertelt me dat dit soms wel lastig was, maar lacht ze “hij was al het wachten waard”.

En dan is het moment daar voor de eerste kennismaking. “Ik wist niet zo goed wat ik kon verwachten, alleen dat het een zwarte labrador reu was. En bij de kennismaking liepen we ons eerste stuk in tuig. Dat ging echt een stuk sneller dan ik gewend was! “

Fotocredits: Sylvana Betist

“Daarvoor kostte buiten lopen mij veel energie. Met een taststok ben je steeds bezig met elk obstakel dat je tegenkomt en moet je steeds alert blijven op je oriëntatiepunten. Ik werd bijvoorbeeld heel snel gedesoriënteerd als er veel prullenbakken op de weg stonden. Met Arlan ging het direct als een speer, want ik kon tijdens het lopen ook aan andere dingen denken en hoefde niet meer constant te focussen op de obstakels om me heen.”

De eerste introductie is een groot succes. Sylvana moest (dat is altijd zo in zo’n traject) er een nachtje over slapen, maar zowel zij als de trainer vonden het meteen een uitstekende match. En dan is het tijd voor een intense periode van twee weken waarbij Sylvana intern bij KNGF training krijgt.

Arlan kan zelf een balie vinden en hij raakt hem dan aan met zijn neus. Fotocredits: Sylvana Betist.

“Arlan was wel echt het braafste jongetje van de klas hoor. Iedereen zei dat er een moment zou komen dat ik hem wel even achter het behang zou willen plakken, omdat de honden hun nieuwe baasje vaak uitproberen (hoe ver kan ik gaan bij hem/haar?). Dat moment kwam bij Arlan eigenlijk nooit echt. De instructieweken waren heel bijzonder, want in de groep had iedereen het idee dat ze een hond hadden gekregen die echt goed paste qua karakter. Dat je denkt “ja, dit is de hond voor mij”.”

“Tijdens die weken bij KNGF leer je echt samenwerken met je hond en leer je elkaar echt kennen. Je begint met makkelijke routes en dit wordt steeds een beetje moeilijker gemaakt. Je bent die twee weken elke dag, de hele dag met de hond. Alles komt aan bod. Eten geven, verzorgen, borstelen en je leert welke speeltjes wel of niet geschikt zijn en welke snacks. En uiteindelijk mag hij dan voor het eerst mee naar huis. De eerste dagen thuis staan in het teken van wennen aan de nieuwe thuisomgeving. Arlan hoeft dan nog geen routes te lopen. Na deze rustperiode komt de trainer helpen met het lopen van de belangrijkste routes.”

Hoe anderen naar Arlan kijken

“Mensen zijn vaak best onder de indruk van Arlan. Als ik buiten loop komen er regelmatig mensen op me af die me willen helpen. Ik leg dan uit dat mijn hond precies weet wat hij moet doen. Hij kan zelf de veiligste weg voor me vinden en allerlei objecten voor me aanwijzen. Dat vinden mensen meestal wel bijzonder.”

Ik vraag me af of ze wel eens negatieve reacties krijgt of last heeft van mensen die de hond afleiden. “Je hebt natuurlijk ook altijd wel mensen die niet van honden houden en af en toe worden we ook wel eens ergens geweigerd terwijl dat wettelijk gezien niet mag. Arlan wordt ook wel eens afgeleid. Mensen vergeten soms dat praten tegen Arlan ook afleidt. Met opmerkingen zoals ‘Je bent erg lief, maar ik mag jou nu niet aaien want dan leid ik je af. Maar je bent wel heel knap!’ Mensen realiseren zich soms niet dat dat praten tegen de hond net zo goed afleid als aaien.”

“Soms denken mensen ook dat het zielig is omdat hij alleen maar bezig is met werk. Maar dat is helemaal niet zo. 75%-80% van de dag is hij vrij. Als zijn tuig af gaat mag hij lekker loslopen, ook in het bos. Alle honden van KNGF hebben veel plezier in het werk. Als tijdens de opleiding van de hond blijkt dat de hond het werk niet leuk vindt wordt de opleiding gestopt of bekeken of een andere carrière beter past. Alles is altijd in het belang van de honden.”

“Het is fijn voor Arlan als hij in elk geval een half uur per dag buiten los kan lopen. Ik merk het ook meteen aan zijn focus als ik een dagje oversla. Hij kan dan niet zo goed opladen. Dus spelen is ook heel belangrijk!”

Favoriet spelletje?

“Arlan noemen we ook wel de ballenjongen. Al van kleins af aan heeft hij een fascinatie voor ballen, het is echt zijn ultieme speeltje. KNGF Geleidehonden wil het spelen met ballen bewust niet stimuleren bij de honden in opleiding en keurt honden met een hele grote ballentic doorgaans af.”

Ik vraag hier even op door, want waarom zou je een hond afkeuren op een liefde voor ballen?! Sylvana legt uit dat je in het wild heel veel ballen tegenkomt, maar ook kinderen met ballen.

“Als een hond gewend is om veel met ballen te spelen dan zou hij iedere bal kunnen zien als een speeltje en bestaat de kans dat hij er ook achteraan wil als hij in tuig loopt. Ik kan een bal verderop niet zien en dus niet ingrijpen als mijn hond er achteraan zou willen. Dat kan natuurlijk niet, want naast dat dit gevaarlijke situaties voor mijzelf op kan leveren is de bal van de buurjongen en niet voor de hond.”

Sylvana vertelt dat Arlan vanwege zijn grote liefde voor ballen bij een pleeggezin heeft geleerd om te gaan met zijn ballentic. Uiteindelijk mag Arlan toch door met de training.

“Arlan is een uitzondering, hij werkt met zoveel plezier dat het zonde was om hem hierop af te keuren. Maar ik moet hierdoor wel heel consequent zijn. Vooral in het begin probeerde hij me toch een beetje uit te dagen, door bijvoorbeeld niet te komen als ik hem riep wanneer hij in het bos een bal zag. Inmiddels heeft hij geleerd dat als hij in tuig is, hij wel mag kijken maar er niet op af mag gaan. Als hij losloopt gaat hij soms wel op een bal af, maar dan komt hij ook weer netjes terug.”

Fotocredits: Sylvana Betist

Ik weet inmiddels veel over Arlan en zijn werk en vraag Sylvana naar ontspanningsmomentjes. “Arlan slaapt veel tussen het werken door. Voor corona was het vier dagen in de week vroeg opstaan, dan even plassen en eten en dan met de bus naar het treinstation en dan in Den Haag een stuk lopen naar mijn school. En als ik dan op school ben wandelen we samen naar het lokaal. Tijdens het reizen en lopen van a naar b staat hij echt op ‘geleidenhondmodus’.”

“In de klas mag zijn tuig af en is hij vrij tot we naar de kantine of een ander lokaal moeten. Tussendoor laat ik hem dan ook nog uit. En buiten school ben ik ook actief. Toen dat nog kon ging ik regelmatig de stad in, afspreken met vrienden of naar het strand. Sinds Arlan er is heb ik ook veel nieuwe mensen leren kennen, Arlan is echt een verbindende factor. Met hem kan ik veel makkelijker een praatje maken.”

De toekomst met Arlan

“Sinds Arlan er is, is mijn leven echt veranderd. Ik heb nu een groter en rijker leven. Anders had ik veel meer thuis gezeten en kon ik minder ondernemen. Ongelofelijk wat een hond allemaal mogelijk kan maken. Mijn wereld is echt vergroot.”

Als bedankje voor het interview maakte ik voor Sylvana dit schilderij van Arlan.

Je kunt Sylvana en geleidehond Arlan volgen op Instagram.

Arlan is een topper van KNGF Geleidehonden.

Als je een kunstwerk koopt uit de collectie gaat 50% van de winst naar Hulphond Nederland en/of KNGF Geleidehonden.

Bekijk hier de collectie >

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *